Sensorische overgevoeligheid is een veelvoorkomende klacht na een subarachnoïdale bloeding (SAH) en heeft een negatieve invloed op de kwaliteit van leven. De prevalentie, ernst en onderliggende mechanismen zijn echter onbekend. In deze cross-sectionele observationele studie onderzochten we de prevalentie van en de mate van sensorische overgevoeligheid acht weken na een SAH in vergelijking met gezonde controles. Verder onderzochten we de verbanden met cognitieve functies (verwerkingssnelheid en werkgeheugen) en psychologische factoren (angst en depressie). SAH-patiënten ( n = 62) en gezonde deelnemers ( n = 119) vulden een verkorte versie van de Multi-Modal Evaluation of Sensory Sensitivity (MESSY)-vragenlijst in.
Daarnaast ondergingen SAH-patiënten een neuropsychologische beoordeling van de verwerkingssnelheid (Reaction Test) en het werkgeheugen (Digit Span backwards), en vulden ze een vragenlijst over angst en depressie in (Hospital Anxiety and Depression Scale). Een toename van de sensorische overgevoeligheid na een SAH werd gerapporteerd door 76% van de patiënten. De mate van sensorische overgevoeligheids-klachten was hoger bij SAH-patiënten dan bij gezonde controles ( p = 0,006, partiële η² = 0,04).
Verhoogde sensorische overgevoeligheid hing samen met toegenomen depressieve symptomen (p = 0,037, R² = 0,27). Er was geen bewijs voor een verband tussen angst, verwerkingssnelheid of werkgeheugen en sensorische overgevoeligheid ( p > 0,05). Deze bevindingen benadrukken de hoge prevalentie van verhoogde sensorische overgevoeligheid na SAH en onderstrepen de noodzaak van systematische beoordeling.
Conclusie:
Bij 76% van de SAH-patiënten werd een toename van de sensorische gevoeligheid gerapporteerd in vergelijking met de situatie vóór de SAH, met name op het gebied van multisensorische, auditieve, visuele en bewegingsgevoeligheid. Gezien de hoge prevalentie van ervaren toenames in sensorische gevoeligheid, zou routinematige beoordeling van de sensorische gevoeligheid moeten worden geïntegreerd in de klinische zorg na een SAH, om revalidatietrajecten specifiek op deze klachten af te stemmen.
Zo is er bijvoorbeeld recent in Nederland een revalidatiemodule ontwikkeld die specifiek is bedoeld voor patiënten met sensorische hypersensitiviteitsklachten na een verworven hersenbeschadiging.
Belangrijk is dat depressieve symptomen verband hielden met de mate van sensorische overgevoeligheid na een subarachnoïdale bloeding (SAH), wat een belangrijke richting aangeeft voor toekomstig onderzoek om de mechanismen achter dit verband verder te ontrafelen. Het beoordelen van psychologische factoren (zoals angst en depressie) moet worden opgenomen in het revalidatietraject voor sensorische overgevoeligheid na een SAH. Verder onderzoek is nodig om ons begrip van sensorische overgevoeligheid na een SAH te verdiepen en om evidence-based interventies te ontwikkelen die gericht zijn op het verminderen van sensorische overgevoeligheid in het dagelijks leven.
Auteurs: E.A Van Breugel, J.A. de Graaf, C. Didderen, I. Huenges Wajer, H. Thielen, J.M.A. Visser-Meily, A.F. Ten Brink.
Klik hier voor het hele artikel.
